Rouwverwerking.
In het leven kunnen we op verschillende manieren te maken krijgen met verlies en rouw. Dat kan het verlies zijn van een dierbare door overlijden, maar ook het verlies na een scheiding, al dan niet zelf gekozen. Ook het omgaan met een lichamelijke of psychische aandoening en de bijbehorende beperkingen kan voelen als verlies. Verwachtingen moeten worden bijgesteld en je leert omgaan met wat wel en niet (meer) mogelijk is.
Rouwverwerking
-
Zorgend
-
Verbindend
-
Ondersteunend
Dit proces vraagt om het vinden van een nieuw perspectief op de toekomst. Daarbij kan het nodig zijn te rouwen om wat verloren is, om van daaruit ruimte te maken voor wat er wél mogelijk blijft.
Aandacht
Het vraagt moed, tijd en ruimte om de realiteit te aanvaarden die zich na een verlies aandient. Vaak gaat hier een mix van gevoelens aan vooraf of loopt dit door elkaar heen. Ongeloof, boosheid, gedachten over hoe het anders had kunnen lopen, intens verdriet, gemis en eenzaamheid kunnen elkaar afwisselen.
Een verlieservaring kan ook letterlijk lichamelijk pijn doen. Ons taalgebruik laat dat duidelijk zien. We zeggen bijvoorbeeld: het voelt alsof mijn hart eruit is gerukt, het ligt als een steen op mijn maag, ik voel me leeg en verdoofd. Rouwen is dan ook hard werken. Door te luisteren naar je lichaam en aandacht te geven aan wat het lijf te zeggen heeft, kan het rouwproces op een ondersteunende en helende manier worden begeleid.
Tijd
Als je in rouw bent lijkt het soms alsof de tijd stil staat, terwijl het leven gewoon doorgaat, lijkt voor jou alsof dat niet zo is. Rouwen laat je stil staan, het laat je terugkijken. Daarvoor is het ook nodig om de tijd te nemen. Je wordt immers gevraagd om tot besef en acceptatie te komen. Daarvoor is zorgzame aandacht nodig voor dat wat zich aandient. Het tempo wat daarbij past is voor iedereen verschillend.
Zingeving
Bij zulke ingrijpende ervaringen kunnen we ons zelf vragen gaan stellen over het leven. Er kunnen zingevingvragen opkomen. Je staat waarschijnlijk anders het leven voor of na het verlies. Dat proces doorloopt ieder op zijn eigen manier. Het kan je onzeker en soms ook wat angstig maken. Je open kunnen stellen voor het niet weten van een antwoord vraagt moed en durf.
-
Zorgend
-
Verbindend
-
Ondersteunend
-
Helend
-
Verzachtend
-
Herstellend
Overleven
-
Helend
-
Verzachtend
-
Herstellend
Overlevingsstrategieën
Elke mens heeft zijn eigen manier in het omgaan met een verlies ervaring. De een trekt zich stilletjes in terug in zichzelf, de ander heeft het nodig om er voordurend over te praten. Weer een ander probeert vooral door te gaan en niet bij de pakken neer te gaan zitten. Het kan zijn dat je een muurtje optrekt om te voorkomen nog ooit zoveel pijn te ervaren. Overlevingsstrategieën hebben als doel ons te helpen, immers je wordt zo beschermd voor nog meer pijn. Soms kunnen deze strategieën ons ook gaan belemmeringen. Bewust zijn van je eigen manier kan al een belangrijke stap zijn naar het vinden van een evenwichtige manier om te leren omgaan met pijn en verdriet. Soms kan het passend zijn om te verstillen op een ander moment is kan het meer ondersteunend zijn om te praten om zo troost en steun te vinden bij een ander.
Omgeving
Troost kunnen geven en troost kunnen ontvangen zijn twee zaken die nauw aan elkaar verbonden zijn. Het is erg individueel wat troostend is en wat niet. Een hele kunst om daar op een goede manier de balans in te vinden. Rouwen is pijnlijk ,het vraagt veel tijd en aandacht en heeft z’n eigen tempo. Het kan moeilijk zijn voor jezelf en voor de ander om dit te kunnen verdragen. Praten en vragen stellen over wat helpend is en wat niet vraagt iets van beide partijen. Dit kan lastig zijn, zeker als je overspoeld wordt door dat wat zich aandient, ook kan het erg wisselend zijn. Compassie voor zowel de rouwende als voor de omstanders is dan op z’n plaats.
Rouw in mijn persoonlijke leven
Rouw en verlies zijn onderdeel van het leven. Elk mens zal er mee te maken krijgen in zijn leven.
Zelf werd ik alle op jonge leeftijd geconfronteerd met wat rouw voor invloed heeft in een gezin. Jaren later kon de impact pas echt begrijpen. Het hervinden van een nieuw evenwicht ging voor alle betrokken met vallen en opstaan.
Werkwijze
Ervaring heeft mij geleerd dat echte aandacht, mildheid en compassie ondersteunend kunnen zijn in het rouwproces. Daarnaast werk ik vanuit een lichaamsgerichte benadering, ons lijf kan ons precies vertellen hoe het met ons gesteld is en geeft taal aan wat woorden soms niet kunnen uitdrukken.